Năm 2023, chỉ sau một trận mưa lớn kéo dài ba ngày, tôi nghe điện thoại liên tiếp 7 cuộc gọi từ 7 căn hộ khác nhau, tất cả đều kêu ca giấy dán tường nổi đốm. Một lần nọ, một chị ở Cầu Giấy nhờ tôi đến xem, vừa mở cửa là tôi nhận ra ngay tình trạng tệ hại đến mức nào. Các tấm giấy to bằng bàn tay bong ra ngay trước mặt, chất kết dính thì nhão nhoét như bị ngâm nước. Tôi thở dài và bảo chị rằng vấn đề không nằm ở giấy, mà bắt đầu từ hơi ẩm đang ngấm từ bên trong từ trước đó khá lâu. Với 12 năm trong nghề thi công nội thất, tôi đếm không xuể ca tương tự, và điều buồn cười là hầu như nhiều người cứ nghĩ do thợ dán kém. Còn sự thật là, tôi đã kiểm tra không dưới 200 trường hợp, và phần lớn các ca đều xuất phát từ nền ẩm chứ không phải do keo kém. Bạn hãy thử tưởng tượng ngôi nhà của bạn như một cơ thể con người, nền nhà hút ẩm từ không khí và truyền lên mặt tường, làm cho giấy không thể trụ được qua mùa mưa. Do đó, tôi viết những dòng này không phải để khoe kinh nghiệm, mà mong bạn nhận ra rằng trước khi dán giấy, việc đánh giá nền tường quan trọng gấp bội so với việc chọn màu sắc.
Kẻ thù thầm lặng của giấy dán tường là hơi ẩm từ nền nhà
Nói thẳng ra, sự bốc hơi từ nền là thủ phạm lớn nhất mà tôi phải đối mặt suốt 12 năm. Cách thức hoạt động của nó khá đơn giản: mặt sàn tầng một hấp thụ nước ngầm quanh năm, đặc biệt vào mùa mưa, rồi thấm qua lớp vữa qua các vết nứt nhỏ trên tường. Có một khách hàng ở quận Cầu Giấy, chung cư nhỏ cũ, cô giáo về hưu gọi tôi đến vì giấy phòng khách bị tróc lở loang lổ. Tôi lôi máy đo độ ẩm chuyên dụng, cắm vào tường, con số nhảy lên 24% – gấp gần hai lần mức chuẩn an toàn 12%. Chị ấy bảo rằng nhà chị mới dán chưa được nửa năm, tôi phân tích là kể cả giấy Đức, Ý mà nền chưa khô thì hồ không thể kết dính. Tôi đã xử lý bằng cách: đục bỏ lớp vữa cũ xuống tận gạch, phủ một lớp chống thấm gốc bitum dày 2mm, chờ thêm 3 tuần. Khi tôi đo lại, độ ẩm chỉ còn 7,5%, và khi dán lại đã giữ nguyên trạng thái qua cả những trận mưa lớn. Điều đó cho thấy, nguyên nhân khá rõ nhưng nhiều người làm ngơ vì tưởng giấy đắt là xong.
Cách tôi kiểm tra tường ẩm bằng túi nilon và băng dính vải
Có lần, một anh người mua nhà lần đầu hỏi tôi làm sao biết tường có ẩm mà không cần mua máy đo đắt tiền. Tôi nói luôn: phương pháp tôi dùng thường xuyên là dùng nilon bọc thực phẩm khoảng kích thước 20cm mỗi cạnh lên điểm chuyển màu, dùng băng dính vải bịt kín mép để không cho không khí thoát ra. Chờ đến sáng hôm sau, nếu kiểm tra lại mà bề mặt nilon ướt sũng thì chứng tỏ tường đang đẩy ẩm. Vì sao tôi dùng nilon mỏng? – bởi nilon mỏng bịt kín hoàn toàn, nước từ tường sẽ bám lại dưới dạng nước thay vì bay ra ngoài như giấy. Băng dính vải tốt hơn băng dính thường, vì nó bám chắc hơn trên bề mặt bụi và ít bị tuột khi có gió. Tôi từng thử với băng dính trong suốt, kết quả không giữ được tới sáng, làm tốn công vô ích. Điều quan trọng nữa, bạn đừng thử trong lúc trời nắng gắt vì vào lúc mưa phùn thì chính không khí cũng tạo hơi nước, dẫn đến kết luận sai lầm. Tôi khuyên mọi người nên thử ít nhất hai lần, ở các vị trí khác nhau, để có cái nhìn tổng thể. Nếu tường ẩm, bạn nên hoãn lại việc dán, mà tìm người xử lý chống thấm – việc làm cần thiết để tránh phải làm lại chỉ sau một mùa mưa.
Tôi đã cứu một bức tường bong tróc chỉ bằng cách chờ thêm hai tuần
Kể về tình huống éo le mà tôi gặp, trong tháng chín âm lịch, một chú khách ở Tây Hồ nhờ tôi thi công gấp vì ngày vui của con là cuối tháng. Bác nói với tôi rằng nhà đã dọn sạch, cần hoàn thiện ngay. Tôi qua kiểm tra, đo độ ẩm tường báo 19%, cao hơn mức tôi cho phép là 12%. Tôi lắc đầu nói – bác sốt ruột hỏi tôi có làm được không. Tôi cầm máy đo đưa bác xem rằng dán trong khi tường ẩm thì keo sẽ không đông cứng, ẩm sẽ mắc kẹt bên dưới lớp giấy, đến khi nắng nóng sẽ bốc hơi và đẩy giấy phồng lên. Tôi kể một ca tương tự về nhà chị Hà ở Long Biên dán gấp vì có việc gấp, kết quả trong 1 tháng giấy phồng lên và rách toạc, và tốn gấp đôi tiền bạc. Bác hiểu ra vấn đề, rồi bảo tôi cứ làm theo phương án. Tôi bảo bác chờ thêm 2 tuần, trong thời gian đó bật quạt lớn thổi thẳng vào tường, kết hợp bật điều hòa chế độ khô mỗi sáng. Đến tuần thứ 3, độ ẩm giảm còn 11%, tôi mới bắt tay vào dán. Kết quả là, đám cưới diễn ra đúng ngày, mà bức tường vẫn nguyên vẹn đến tận thời điểm tôi viết bài này. Điều tôi muốn bạn nhớ là biết dừng đúng lúc là thông minh, đừng để cảm xúc lấn át lý trí.
Mùa mưa là thời điểm tuyệt đối không nên dán giấy tường
Nhìn lại chặng đường 12 năm, tôi hình thành một luật bất thành văn: khoảng thời điểm mưa bão ở miền Bắc là mùa tôi gần như không nhận dán mới. Nhiều người gọi đến thường nghe tôi nói vậy là hiểu: độ ẩm môi trường lúc này thường trên 90%, khiến hơi nước đọng khắp nơi, dù bạn dùng máy hút ẩm thì khó lòng đạt dưới 12%. Duy nhất một lần tôi nhận – chung cư cao cấp có đã chống thấm từ trước, và chủ nhà đã bật điều hòa được 2 tuần liền, độ ẩm hiển thị dưới 11%. Tôi thi công cho họ, nhưng tôi lưu ý thêm là khi mưa bão kéo đến thì giữ độ ẩm trong phòng ổn định. Kết quả là, giấy không nhúc nhích gì – nhưng tôi vẫn bảo rằng đây là tình huống hiếm có khó lặp lại. Còn với các căn hộ tầng thấp, tôi khuyên bạn để đến tháng 11, vì thời điểm từ tháng 10 là lúc tường khô ráo nhất để thi công mà không lo bong tróc. Nếu bạn đang đứng trước quyết định, hãy ghi nhớ nguyên tắc này: kiên nhẫn đợi mùa khô nhưng tốn tiền bạc lẫn công sức thì mệt mỏi gấp bội. Còn nếu bạn đã lỡ dán rồi, đừng liều dán chồng lớp nữa, mà hãy gọi thợ có kinh nghiệm để họ tư vấn cách khắc phục. Tôi tin rằng bài chia sẻ này giúp bạn không lặp lại sai lầm, và nếu bạn có câu hỏi gì, cứ để lại bình luận – tôi sẽ trả lời thẳng thắn. Chúc nhà bạn luôn khô ráo với giấy dán tường.